TaskBeat

Narkoza

Kategorie:
Neurologia

Choroby:
Parkinson
Poleć stronę
Narkoza

Zabieg chirurgiczny zawsze jest dla człowieka stresujący, a co dopiero, kiedy pacjent cierpi na chorobę Parkinsona. Zrozumiałe, że taki chory odczuwa zdwojony niepokój – jak operacja wpłynie na moje dolegliwości?, czy mam brać swoje leki?, czy mój stan się nie pogorszy? W artykule poniżej chcemy odpowiedzieć na pytania, które mogą sobie stawiać chorzy przed czekającą ich operacją i pobytem w szpitalu, a także przed każdym innym zabiegiem chirurgicznym wymagającym znieczulenia.

Co to jest narkoza?

Narkoza działa przez zablokowanie sygnałów przechodzących od nerwów w Twoim ciele do mózgu. Ażeby chory nie odczuwał bólu stosuje się leki znieczulające. Wprowadza się je do organizmu przez zastrzyk, ale bywa też, że znieczulenie podaje się poprzez wdychanie czy schłodzenie części ciała. Chociaż większość osób uważa narkozę za „uśpienie”, to nie zawsze polega ona na pozbawianiu chorego świadomości. Może znieczulać różne części ciała, a pacjent pozostaje świadomy i nie odczuwa bólu. Do narkozy zalicza się:

  • znieczulenie miejscowe powodujące zdrętwienie niewielkiego obszaru ciała – nie śpisz i nie odczuwasz bólu. Dobrym przykładem jest tu lokalne znieczulenie przed zabiegiem dentystycznym,
  • znieczulenie regionalne, które działa na większe lub głębsze obszary ciała. Przykładem może być znieczulenie kręgosłupa lub znieczulenie nadtwardówkowe. Znieczulenie regionalne również pozwala nie odczuwać bólu i być przytomnym,
  • znieczulenie ogólne – wprowadza w stan „kontrolowanej nieświadomości”, co oznacza, że można być do niego doprowadzanym lub z niego wyprowadzanym, w zależności od potrzeb.

Lekarze specjalizujący się w narkozie – anestezjolodzy – są odpowiedzialni za wybór bezpiecznej narkozy, za zapewnienie pacjentowi dobrego samopoczucia podczas operacji oraz za zwalczanie ewentualnego bólu po niej. Zazwyczaj poznajemy swojego anestezjologa przed operacją i od niego dowiadujemy się, który rodzaj znieczulenia będzie najbardziej odpowiedni dla Ciebie.

<div class="speech-bubble"><div class="speech-bubble-up"><div class="speech-mark-left"></div><em><a href="http://pastylka.pl/forum/parkinson/67918,choroby-parkinsona-i-powiklan">Choroby parkinsona i powikłań</a><br /> - Gość</em><div class="speech-mark-right"></div></div><div class="speech-bubble-down"><strong>Podyskutuj na forum!</strong></div></div>

Anestezjolog powie Ci, w jaki sposób będzie przeprowadzone znieczulenie i jakiego rodzaju środek uśmierzający ból będzie podany po operacji. Jeśli już miałeś kiedyś podawany jakiś środek znieczulający, anestezjolog będzie chciał dowiedzieć się jak reagujesz na niego.

Kiedy powinienem zawiadomić szpital, że mam chorobę Parkinsona?

Bardzo ważne jest, by szpital oraz zespoły operacyjne wiedziały, że masz chorobę Parkinsona, gdyż będzie to miało wpływ na podejmowane decyzje dotyczące Ciebie i Twojej operacji.

W wielu szpitalach są przychodnie do wstępnej oceny osób, które mają być przyjęte na operację lub leczenie. W przychodniach tych, ktoś (zazwyczaj pielęgniarka) rejestruje Twoje dane osobowe oraz historię choroby, wykonuje wszystkie rutynowe, niezbędne obserwacje i badania, jak również omawia leczenie i opiekę, jaką otrzymasz po operacji. Tam informuje się także o chorobie Parkinsona. Jeśli w szpitalu nie ma takiej przychodni, to indywidualne potrzeby powinny być omówione w ramach procedury przyjmowania do szpitala.

Jeśli jesteś bardzo zaniepokojony, możesz poprosić swojego lekarza pierwszego kontaktu, lekarza specjalistę lub pielęgniarkę specjalizującą się w chorobie Parkinsona (jeśli jest taka), by współpracowali ze szpitalem w czasie Twojego pobytu, aby szybko i prawidłowo rozwiać wszelkie wątpliwości jakie możesz mieć Ty, albo personel szpitala.

Weź ze sobą do szpitala wszystkie istotne informacje o Twojej chorobie i zażywanych aktualnie lekach. Anestezjolog i każdy zajmujący się Twym leczeniem lekarz będzie chciał zobaczyć pełną listę leków, preparatów ziołowych lub wspomagających witamin, które możesz przyjmować z jakiegokolwiek powodu, nie tylko z uwagi na Twoją chorobę Parkinsona. Powinieneś także poinformować personel szpitala o wszelkich uczuleniach, jakie miewasz. Twój lekarz pierwszego kontaktu prawdopodobnie poinformuje o tym szpital, ale lepiej przynieść własną kopię tych informacji.

Czy będę mógł porozmawiać z anestezjologiem przed operacją?

Zawsze przed operacją poznajesz swojego anestezjologa. Często odbywa się to na oddziale przed Twoją operacją, ale nie zawsze jest to możliwe. Najprawdopodobniej zbada Cię, by ocenić Twoją wydolność przed zaplanowaną operacją, w szczególności Twój oddech. Następnie powie Ci, które metody anestezjologiczne będą mogły być zastosowane.

Niezwykle ważne jest, by Twój anestezjolog wiedział o Twojej chorobie Parkinsona, gdyż podjęte przez niego decyzje dotyczące Ciebie będą oparte na tym, w jaki sposób uzyskać najlepszy możliwy rezultat operacji w jak najmniejszym stopniu wpływając na symptomy i leczenie Twojej choroby Parkinsona. Twój anestezjolog będzie chciał współpracować z Tobą i Twoim lekarzem specjalizującym się w chorobie Parkinsona po to, by ustalić najlepszy przebieg Twego leczenia. Jeśli masz pielęgniarkę specjalizującą się w chorobie Parkinsona, która jest zatrudniona w szpitalu, to może będzie chciała uczestniczyć w planowaniu Twojej operacji.

Co będę musiał zrobić przed operacją?

Choroba Parkinsona jest bardzo indywidualnym schorzeniem i wszelkie ustalenia dotyczące zmian w postępowaniu powinny być dokonane z wyprzedzeniem. Lepiej, żeby Twoja operacja znalazła się w określonym dniu jako pierwsza na liście zaplanowanych operacji. Ryzyko odwołania zabiegu jest wtedy mniejsze niż w przypadku, kiedy zabiegi przewidziane na ten dzień zajęłyby więcej czasu niż oczekiwano. Łatwiej też ustalić godziny przyjmowania leków jeśli godzina operacji jest znana z góry. Jednakże harmonogram operacji może być bardzo skomplikowany i nie zawsze da się go ustalić dla Ciebie. Jeśli nie da się, to możesz spytać, o której godzinie jest planowana Twoja operacja tak, byś mógł ustalić godziny przyjęcia leków przed i po operacji.

Czy przez cały czas do samej operacji można zażywać leki przeciwparkinsonowskie?

Wraz z anestezjologiem trzeba przygotować taki plan, abyś mógł brać swoje leki, aż do chwili rozpoczęcia operacji i jak najszybciej po niej.

Jeśli masz mieć operację wymagającą narkozy, może być wymagany post przez jakiś czas przed nią. W przypadku rutynowych operacji, nie przeprowadzanych w nagłych wypadkach, na czczo nie jest się zwykle dłużej niż cztery godziny. Dawniej wymagano od pacjentów, aby nie brali leków na dzień przed operacją. Obecnie anestezjolodzy zachęcają pacjentów, by brali wszystkie podstawowe leki, aż do samej operacji. Do podstawowych leków zalicza się te na chorobę Parkinsona, wysokie ciśnienie tętnicze oraz steroidy. Leki możesz popijać do woli wodą, aż do dwóch godzin przed operacją, a w ograniczonych ilościach nawet w ciągu tych dwóch godzin. Podobnie będziesz mógł brać leki zaraz po operacji.

Przed operacją nie wolno jeść, ponieważ jedzenie i napoje mleczne mogą pozostawać w żołądku przez sześć godzin po spożyciu. Podczas narkozy możesz wymiotować lub zwrócić ten pokarm. Jeśli pokarm ten przedostanie się do płuc, może spowodować poważne uszkodzenia. Woda i czyste płyny są absorbowane przez żołądek znacznie szybciej i właśnie dlatego można je pić bez ograniczeń do dwóch godzin przed operacją. Dlatego, mimo tego, że będziesz mógł, a nawet będziesz zachęcany do brania swych leków, to nie powinieneś jeść ani pić napojów mlecznych w ciągu sześciu godzin przed operacją. Jeśli jednak tak się stanie, anestezjolog może odwołać operację ze względów bezpieczeństwa.

W przypadku, kiedy przewód pokarmowy źle pracuje lub musi być oczyszczony przed operacją jelit, może nie wchłaniać zażywanych leków. W takim wypadku lekarz może rozważyć użycie agonisty dopaminy (apomorfiny o nazwie handlowej Apo-go) w celu wydłużenia tego okresu. Apomorfina jest wstrzykiwana, tak więc unika się brania jakichkolwiek leków doustnie. Jeśli nie możesz wziąć swoich normalnych leków parkinsonowskich, gdyż masz być na czczo, wówczas dawka apomorfiny może przynieść ci pewną ulgę aż do chwili, kiedy będziesz mógł powrócić do zażywania swych zwykłych leków. Jeśli już teraz zażywasz apomorfinę, to powinieneś być w stanie brać ją przez cały czas przed, w trakcie i po operacji.

Apomorfina może również powodować nudności, ale zazwyczaj unika się ich przez dodanie leku domperidone (Motilium), który działa przeciw nudnościom i mdłościom. Domperidone może być podawany w postaci czopków, tak więc może być użyty nawet wtedy, kiedy masz być na czczo.

Czy choroba Parkinsona ma wpływ na rodzaj znieczulenia?

Wybór techniki znieczulenia zależy od paru czynników. Przykładowo – znieczulenie regionalne, które pozwala zachować przytomność , pozwala brać leki parkinsonowe zaraz po operacji. Jednakże znieczulenie regionalne nie eliminuje objawów Parkinsona, takich jak drżenie czy sztywność, z wyjątkiem miejsc bezpośrednio poddanych znieczuleniu. W szczególności drżenie może zakłócać działanie pewnych urządzeń monitorujących, utrudniając przebieg operacji.

Znieczulenie ogólne ma tę zaletę dla zespołu medycznego, że podczas trwania operacji chory leży całkowicie spokojnie. Jednakże w przypadku ogólnego znieczulenia należy zwrócić uwagę na fakt, że pewne użyte leki mogą spowodować pogorszenie symptomów choroby Parkinsona. Jeszcze inne mogą kolidować z lekami przeciwparkinsonowskimi i należy ich unikać. Przykładowo, jeśli zażywasz selegilinę (Eldepryl lub Zelapar), to należy unikać pethidiny. Te dwa leki mogą źle oddziaływać na siebie, powodując dezorientację i sztywność.

Jak moja choroba Parkinsona może skomplikować operację?

Podczas pewnych operacji może okazać się konieczne wprowadzenie rurki przez gardło, by pomóc ci w oddychaniu. Zabieg ten u niektórych pacjentów z chorobą Parkinsona jest trudny do wykonania, gdyż choroba Parkinsona wpływa na ogólną giętkość szyi i może utrudnić wprowadzenie tej rurki. Twoje oddychanie może również być upośledzone, jeśli masz problemy z połykaniem, ślinieniem się lub z wydzieliną zalegającą w płucach. Twój anestezjolog będzie dążył do utrzymania przez cały czas drożności twoich dróg oddechowych.

Niektórzy anestezjolodzy stosują leki „wysuszające” usta. Wiele z tych leków jest lekami antycholinergicznymi, co oznacza, że blokują działanie chemicznej substancji w mózgu zwanej acetylcholiną. Leki antycholinergiczne są czasami stosowane u pacjentów z chorobą Parkinsona, chociaż zazwyczaj nie są zalecane z uwagi na podwyższone ryzyko dezorientacji psychicznej lub niepokoju ruchowego, szczególnie u starszych osób, przeszkadzając w operacji i procesie zdrowienia, jak również powodując dyskomfort u osób z chorobą Parkinsona.

Zdolność do odkaszlnięcia wydzieliny ma wielkie znaczenie, jeśli masz mieć operację i często może mieć wpływ na wybór rodzaju zastosowanej narkozy. Z uwagi na to, że osoby z chorobą Parkinsona mogą mieć trudności z połykaniem, są bardziej narażone na infekcje klatki piersiowej przed i po operacji. Anestezjolog może odłożyć operację w celu wyleczenia ostrego zakażenia klatki piersiowej.

Po operacji możesz wymagać większej troski niż normalnie. Niekiedy anestezjolog będzie postulował abyś został przyjęty na OIOM-ie (Oddziale Intensywnej Opieki Medycznej), gdzie otrzymasz intensywniejsze leczenie. Przedyskutuje to z Tobą, a Ty nie powinieneś wpadać w panikę. Pobyt na OIOM-ie, gdzie jest więcej lekarzy i pielęgniarek zwiększa bezpieczeństwo i przyśpiesza powrót do zdrowia.

Pacjenci z dyskinezą (niekontrolowane ruchy ramion, nóg, rąk lub całego ciała) powinni powiedzieć o tej dolegliwości personelowi szpitalnemu, gdyż dyskinezy mogą mieć wpływ na takie zabiegi jak prześwietlenie rentgenowskie, tomografię, gdzie trzeba leżeć przez pewien czas nieruchomo. Możliwe jest w takim przypadku unieruchomienie pacjenta wkładając kliny z pianki. Więcej na temat niekontrolowanych ruchów można znaleźć w biuletynie PDS o kodzie FS73 Motor Fluctuations (Fluktuacje motoryczne).

Na co trzeba uważać przy operacji leczącej chorobę Parkinsona?

Jeśli masz być poddany operacji leczącej chorobę Parkinsona, to należy uwzględnić inne czynniki. W niektórych centrach chirurgicznych operacja ta jest dzielona na etapy tak, że niektóre jej części mogą być dokonane przy ogólnym znieczuleniu, podczas gdy w innych ośrodkach cały zabieg przeprowadzany jest kiedy pacjent pozostaje całkowicie przytomny. Zazwyczaj, przynajmniej część tego zabiegu będzie wykonana przy znieczuleniu lokalnym tak, by można było monitorować twoje reakcje na zabieg i uniknąć efektów ubocznych.

Jeśli operacja jest przeprowadzana pod ogólnym znieczuleniem, to stosują się powyższe uwagi o znieczuleniu ogólnym i chorobie Parkinsona, a anestezjolog i chirurg będą mogli szczegółowo przedyskutować z Tobą ten zabieg.

Jeśli zabieg będzie wykonywany przy znieczuleniu lokalnym, chirurg wyjaśni Ci, kiedy będziesz musiał przestać brać swoje leki przeciwparkinsonowskie (zazwyczaj na kilka godzin przed operacją tak, by ich działanie nie było mylone z efektem operacji) oraz jaki rodzaj znieczulenia będzie zastosowany (zazwyczaj skóra będzie zdrętwiała przez zastrzyk wykonany w miejsce, w którym będzie miała mieć miejsce operacja). Więcej informacji o operacjach w chorobie Parkinsona można uzyskać w wydanej przez PDS broszurze Surgery (Operacje), (kod FS17) oraz Deep Brain Stimulation (Głęboka stymulacja mózgu), (kod FS12).

Co się dzieje po operacji?

Kiedy skutki znieczulenia ustępują, zwykle odczuwa się pewien dyskomfort lub ból. Należy uważać z doborem leków zwalczających ból. Przykładowo, silne leki przeciwbólowe zawierające opioid, takie jak morfina, są często dawkowane za pomocą urządzenia kontrolowanego przez pacjenta tak, że dana osoba może w razie potrzeby ustawić swój własny poziom bólu. Jednakże sterowanie tym urządzeniem może być trudne dla kogoś z chorobą Parkinsona. Ponadto, są pewne dowody wskazujące, że zawierające opioid leki uśmierzające ból mogą czasami zwiększać sztywność.

Często po operacji występują nudności i mdłości. Leczenie tego może być proste lecz wiele leków stosowanych przy mdłościach, takich jak prochlorperazyna (Stemetil lub Buccastem), metoclopramid (Moxolon) lub cyclizyna (Valoid) może oddziaływać na Twoją chorobę Parkinsona i należy ich unikać. Lek domperidone (Motilium) jest często używany do leczenia nudności u osób biorących apomorfinę i może być przydatny w tej sytuacji. Z pewnym sukcesem u osób z chorobą Parkinsona stosuje się inny lek przeciw nudnościom, ondansetron (Zofran).

Niektórzy po ustąpieniu narkozy są zdezorientowani, a nawet majaczą. Na ogół takie objawy stopniowo znikają, ale czasem może okazać się konieczne stosowanie leków. Jeśli tak się zdarzy, ważne jest, by leki użyte do leczenia dezorientacji były wybrane uważnie, gdyż niektóre z nich, takie jak haloperidol (Haldol) mogą źle oddziaływać na symptomy choroby Parkinsona. Więcej informacji o lekach, które powinno się brać lub nie, można uzyskać w wydanej przez PDS broszurze The Drug Treatment of Parkinson’s (Leki w chorobie Parkinsona).

Co się dzieje, jeśli moja operacja nie jest zaplanowana?

Większość informacji podanych powyżej odnosi się do operacji, które są zaplanowane i do których Ty i cały zespół medyczny będziecie mogli przygotować się zawczasu. Jeśli z jakiegoś powodu, w stanie nagłej konieczności wymagasz przeprowadzenia operacji, może zabraknąć czasu na zaplanowanie gospodarki lekami parkinsonowymi. Można wtedy podać testową dawkę apomorfiny, aby sprawdzić czy jest tolerowana.

W przypadku przyjęcia na ostry dyżur niezwykle istotne jest by powiadomić osoby zajmujące się chorym, aby jak najszybciej zapewnić mu odpowiednie leczenie. Informacje o lekach jakie bierze, kto sprawuje nad nim opiekę i kto go leczy chorzy na chorobę Parkinsona powinni zawsze trzymać w dostępnym miejscu, takim jak torebka czy portfel.

Przydatnym rozwiązaniem jest noszenie biżuterii w postaci bransoletki lub wisiorka z zapisaną informacją medyczną i szczegółami kontaktu w razie nagłego wypadku. Informacje te pozwolą uczulić inne osoby na Twoje szczególne problemy zdrowotne w przypadku, gdybyś nie był w stanie komunikować się z otoczeniem.

Tagi: choroba parkinsona, parkinson

Dodaj komentarz do artykułu

Awatar
Gość
Wybierz nick i awatar!